دوره اي، در يک روش سنتي بانکداري به عنوان خدمات اضافي و يا لطف در حق مشتري محسوب ميگردد و رويه تعريف شده اي براي آن در بانک موجود نيست (حسيني، 1379).
مشتريان بانک هاي سنتي فقط در ساعات باز بودن شعب و با مراجعه به محل شعب امکان دريافت خدمات را دارند. البته دريافت خدمات براي يک مشتري در رابطه با حساب وي فقط در يک شعبه از صدها شعبه بانک امکان پذير است. با تغيير در روش زندگي جوامع، تحرك فيزيکي مشتريان بانک و متنوع شدن درخواست هاي خدمات بانکي، اينگونه بانکداري ناتواني خود را به اثبات ميرساند(حسيني، 1379). محدوديت هاي زماني، مکاني ومرزها، صف هاي طولاني و اتلاف وقت مشتريان از معايب بانکداري سنتي است(گياناکودکي،1999)42. در بانکداري سنتي دستور انتقال وجوه با استفاده از اسناد کاغذي صورت ميگيرد. به علاوه جهت پردازش اطلاعات از نظر عملياتي به نيروهاي زيادي نياز است. يکي از معايب بانکداري سنتي تاخير موجود در پردازش چک ها ميباشد، در اين زمينه بانک ها مي بايستي با بکارگيري امکانات مناسب اين تاخير را به حداقل ممکن برسانند (شيخاني،1379). در واقع سيستم هاي مالي تجارت بر جريان پيچيده اسناد کاغذي متکي هستند، اين حالت بسيار کند، پرهزينه و پر خطا است (انکتاد،2001)43. براساس تخمين سازمان ملل متحد سالانه حدود460 ميليارد دلار صرف پردازش اسناد کاغذي مربوط به تجارت بين المللي ميگردد. ظهور بانکداري الکترونيکي و سيستم هاي پرداخت الکترونيکي، فرصت خوبي براي ايجاد استاندارهاي جديد و هماهنگ کردن سيستم هاي پرداخت مختلف فراهم ميسازد. يک کاربرد اينترنت در بخش مالي عبارت از بانکداري از راه دور است که در آن هزينه ها اساسا پايين تر از هزينه هاي بانکداري معمولي است. اين ميتواند براي موسسات کشورهاي در حال توسعه در طول يک دوره زماني، صرفه جويي قابل ملاحظه اي فراهم آورد(انکتاد،2001).
جدول2-4: مزايا و معايب بانکداري سنتي
مزايا
معايب
– از ديد عموم مردم اين شيوه خدمت امنيت بيشتري دارد.
– فرهنگ استفاده از آن عمومي و متداول گشته است.
– احتمال دسترسي افراد متفرقه به اطلاعات محرمانه بانک محدود و مشکل است.
– هزينه ارائه خدمات زياد است.
– توليد آمار و اطلاعات به کندي انجام ميشود.
– در شعب و مناطق خاصي خدمات ارائه ميگردد.
– ارائه خدمات به کندي و با صرف زمان زيادي انجام ميشود.
– احتمال اشتباه در توليد آمار و اطلاعات زياد است.
– سفرهاي درون شهري و ترافيک افزايش مي يابد.
– پس از افتتاح اوليه حساب، قابليت دسترسي به خدمات از هر شعبه امکان پذير نميباشد.
ماخذ: (انتقال الکترونيکي وجوه و بانکداري الکترونيک،1384)
2-3-9- مزايا و منافع حاصل از به كارگيري بانكداري الكترونيكي
پيشرفت ها در فناوري اطلاعات و ارتباطات منجر به انقلاب در صنعت پرداخت در حوزه بانکداري شده است و اقتصاد سنتي را به اقتصاد شبکه اي و مبتني بر دانش تبديل نموده است که فرايندهاي اصلي کسب و کار را بهبود ميبخشد و موجب دستيابي به بخش ها و بازارهاي جديد ميشود(هو و همکاران،2003)44 و به علاوه هزينه هاي اداري و عملياتي را کاهش ميدهد(يو و همکاران،2007)45. با رشد روز افزون معاملات تجارت الکترونيکي در سطح جهان و نياز به حضور بانک ها جهت نقل و انتقال منابع مالي، بانکداري الکترونيکي به عنوان بخشي تفکيک ناپذير از تجارت الکترونيکي و داراي نقش اساسي در اجراي آن است. آشکارترين حضور تجارت الکترونيکي در حوزه بانکداري و خدمات مالي است (يوسافزاي و همکاران، 2003)46. به جرات ميتوان گفت که بدون بانکداري الکترونيکي، تجارت الکترونيکي نيز محقق نخواهد شد.
در اکثرکشورهاي پيشرفته، بانک ها خدمات آنلاين بانکي را جهت مشتريان خود از طريق اينترنت فراهم آورده اند و مشتريان بدون نياز به حضور در بانک غالب کارهاي بانکي خود را با اتصال به صفحه اصلي وب سايت ويژه بانک و با استفاده از رمز مخصوص خود انجام ميدهند(تانا و همکاران،2005)47. تقريبا به ترتيب 40 درصد و47 درصد کاربران اينترنتي اروپايي و آمريکايي از اينترنت براي انجام عمليات بانکي استفاده ميکنند(گوريو و همکاران،2007)48. براساس تحقيقات انجام شده در زمينه انتقال الکترونيکي وجوه، مهم ترين ويژگي ها و مزاياي سيستم هاي انتقال الکترونيکي وجوه عبارت از امنيت، سرعت، آسان بودن و سادگي، هزينه کم، کاهش اشتباهات انساني، بهره وري و کارايي، بهبود مديريت وجوه و نقدينگي، و بهبود روابط با مشتريان ميباشد(معاونت برنامه ريزي و بررسي هاي اقتصادي وزارت بازرگاني،1382). به علاوه ايجاد يک سيستم پرداخت الکترونيکي مبتني براينترنت، فرصت هايي جهت ايجاد مجموعه هاي جديدي از روابط ملي و جهاني تجاري را فراهم مي آورد(کرد،1996)49.
مهم ترين مزاياي بانکداري الکترونيکي نسبت به بانکداري سنتي عبارت است از: هزينه پايين فعاليت و عمليات، دسترسي به بازار جهاني و راحتي بيشتر براي مشتريان ميباشد. بانکداري الکترونيکي نه تنها ظرفيت خدمات بانکي را افزايش داده بلکه هزينه عمليات بانکي را نيز کاهش داده است (شرستا،2000)50. عمده ترين مزيت بانکداري الکترونيکي، عرضه خدمات بانکي بدون وجود محدوديت هاي زماني، مکاني و مرزها است که براي بانک و مشتري مفيد است. همچنين به دليل هزينه پايين تبليغات جهاني در اينترنت، بانک هاي کوچک نيز ميتوانند حوزه کسب و کار خود را گسترش دهند. بانک ها همچنين به کمک شبکه کامپيوتري ميتوانند تاريخچه مبادلات مشتريان خود را تجزيه و تحليل کنند و اطلاعات ارزشمندي را در مورد نيازها و ترجيحات آنان کسب نمايند و بر اين اساس قادرند خدمات سفارشي بدون تماس فيزيکي با مشتري به آن ها ارائه کنند(گياناکودي،1999)51.
بانکداري الکترونيکي درصدد است تا دسترسي راحت تري به خدمات بانکي براي مشتريان فراهم سازد. بانکداري الکترونيکي هم براي مشتري و هم براي بانک سودمند است زيرا مشتري ميتواند از هر مکاني در سراسر جهان از خدمات بانکي استفاده نموده و از سوي ديگر بانک نيز ميتواند خدمات خود را ارزان تر ارائه کند. اين مزايا نياز به افتتاح شعب فيزيکي را حذف کرده و بانک هاي مجازي را شکل ميدهد که به طريقه الکترونيکي فعاليت ميکنند. مشتري ميتواند از طريق بانکداري الکترونيکي در24 ساعت شبانه روز و 365 روز سال حساب خود را کنترل کند و نيازي به رجوع فيزيکي به بانک و انتظار کشيدن در صفوف طولاني ندارد، چرا که بانک هميشه باز است. به عبارت ديگر به واسطه بانکداري الکترونيکي، مشتريان ميتوانند به راحتي عمليات بانکي را خارج از ساعات اداري معمول و بدون لزوم حضور فيزيکي در شعبه انجام دهند. از طرفي بانکداري اينترنتي به بانک ها امکان ميدهد که در مناطق جغرافيايي جديد، بازارهاي جديد و قلمرو محصولات جديد فعاليت نمايند(وير و همکاران،2007)52.
به نظر نث، شرك و پارزينگر، عمده ترين مزاياي بانکداري اينترنتي براي مشتريان عبارت است از:
2- صرفه جويي در هزينه ها: انجام بانکداري اينترنتي کم هزينه بوده و از ساختار با هزينه پائين برخوردار است. ساختار هزينه بانکداري اينترنتي به مشتري اجازه ميدهد تا با استفاده از خدمات بانکداري اينترنتي سود برده و هزينه هايش را کاهش دهد .براي مثال نرخ بهره بانکي در بانک اينترنتي نسبت به بانک اصلي و مادر حدود 5/3 درصد کمتر است(نث، شرک و پارزينگر،2001)53.
3- دسترسي به خدمات اضافي و بيشتر: سايت هاي مبادله اي اينترنتي به مشتريان امکان ديدن تراز حساب ها و صورت هاي مالي بانک را ميدهد .امکان ارسال وجوهات و پرداخت صورتحساب ها به طريقه اينترنتي نيز مهيا ميباشد .مشتريان ميتوانند به اطلاعات حساب هاي بانکي شان بصورت آنلاين دسترسي داشته باشند و اطلاعات لازم را به صورت کارآتر و متناسب با نيازشان بازيابي نمايند(نث، شرک و پارزينگر، 2001).
4- خريد اينترنتي راحت و آسان: بانک هاي اينترنتي امکان درخواست هاي وام فوري و امکان مبادله سهام را از طريق وب سايت خود فراهم ميکنند. اين کار سبب رضايت خاطر مشتريان ميشود(نث، شرک و پارزينگر،2001).
مهمترين مزيت بانکداري الکترونيکي از ديدگاه مشتري صرفه جوئي در وقت از طريق خودکارکردن پردازش خدمات بانکي و معرفي ابزارهاي مناسب براي مديريت وجوه نقد مشتريان ميباشد(نث، شرک و پارزينگر،2001).
مهمترين مزاياي بانکداري الکترونيکي براي شرکت به شرح زير ميباشند:
1- کاهش هزينه هاي دستيابي و استفاده از خدمات بانکي
2- افزايش راحتي و صرفه جويي: امکان انجام مبادله در 24 ساعت شبانه روز و بدون نياز به تعامل فيزيکي با بانک وجود دارد.
3- دسترسي مداوم و سريع به اطلاعات: شرکت ها ميتوانند دسترسي راحت تري به اطلاعات داشته و حساب هاي متعدد خود را با فشردن کليد ماوس چک کنند.
5- مديريت بهتر وجوهات نقدي: بانکداري الکترونيکي چرخه وجوه نقد را سرعت بخشيده و کارايي فرايندهاي تجاري را افزايش ميدهد.
مشتريان خصوصي بانکداري الکترونيکي به دنبال مزاياي متفاوتي نسبت به شرکت ها ميباشند. تحقيقي که در سال2001 توسط الادواني54 صورت گرفته، حاکي است که اين نوع مشتريان در پي دستيابي به خدمات سريع تر، ساده تر و قابل اتکاتر بودند. از جمله مزاياي بانکداري الکترونيکي براي اين نوع مشتريان به شرح زير ميباشد(وير و همکاران،2007).
1- کاهش هزينه ها
2- راحتي: همه مبادلات بانکي ميتواند در مکان دلخواه مشتري(بانک، منزل و اداره) صورت بگيرد.
3- مديريت وجوهات: مشتريان ميتوانند وضعيت حساب هاي مختلف خود را به راحتي از طريق اينترنت مشاهده نموده و از تجزيه و تحليل ها استفاده کنند. اين کار به مديريت بهتر وجوهات منجر ميشود (لوستيک،2003)55.
از ديدگاه گراو بانکداري الکترونيکي براي مشتريان شخصي، نهادي و خود بانک مزاياي متعددي دارد که در جدول شماره2-5 به طور خلاصه بيان شده است(گوران،2002)56.
جدول2-5 : مزاياي بانکداري الکترونيکي
بانک
مزايا

بانک
– بهبود ذهنيت بازار از بانک
-اجراي فناوري هاي نوين
-کاهش هزينه هاي مبادله
-پاسخ سريعتر و بهتر به تغييرات و تکامل بازار
-افزايش نفوذ در بازار
-استفاده از اينترنت براي تبليغات و فروش محصول مالي جديد

مشتريان
-کاهش هزينه در دسترسي و استفاده از خدمات بانکي
-افزايش راحتي و صرفه جويي در وقت
-افزايش سرعت مبادلات بانکي
-ادارة بهتر وجوهات نقدي

مشتريان نهادي

-کاهش هزينه در دسترس و استفاده از خدمات بانکي
-دسترسي سريع و مداوم به اطلاعات
-افزايش راحتي و صرفه جويي در وقت
-افزايش سرعت مبادلات
ماخذ: (انتقال الکترونيکي وجوه و بانکداري الکترونيک،1384)
2-3-10- معايب بانکداري الکترونيک
با تمامي ويژگي‏هايي که استفاده از بانکداري الکترونيک دارد مانند هر تکنولوژي معايبي براي آن قابل تصور است. برخي از معايت بانکداري الکترونيک عبارتند از:
امنيت پايين شبکه: در سال‏هاي اخير سرمايه‏گذاري‏هاي مناسبي در زمينه‏ کامپيوترهاي شخصي، مودم‏ها و پکيج‏هاي نرم افزاري انجام شده تا دسترسي افراد به اينترنت و انجام معاملات الکترونيکي هر چه‏ بيشتر فراهم شود. اما تجهيزات نقل و انتقال الکترونيکي و شبکه‏ها ميتواند توسط ديگران کنترل و ردگيري شود. موضوعي که در اينجا مطرح است امنيت در شبکه‏ها و تبادل اطلاعات بين مشتري و بانک است. بانک‏ها مي‏بايست به بررسي مداوم و ارزيابي خطر دسترسي ديگران به‏ اطلاعات مشتريان بپردازند و شايد آماده باشند تا خسارت افشاي‏ اطلاعات شخصي افراد را بپردازند(نث، شرک و پارزينگر،2001).
ضرورت آشنايي با فن‏آوري: براي استفاده از خدمات بانکداري الکترونيکي لازم است که‏ افراد با فن‏آوري اطلاعات و تجهيزات مرتبط با آن آشنايي نسبي‏ داشته باشند. با توجه به همگاني

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید